Deport (Sınır Dışı Etme), bir yabancının 6458 sayılı Kanun’da belirtilen nedenlerle Türkiye’den çıkarılarak menşe ülkesine veya güvenli bir üçüncü ülkeye gönderilmesini ifade eden idari bir işlemdir. Bu işlem, kişinin sadece ülkeden çıkarılmasını değil, genellikle belirli bir süre boyunca Türkiye’ye giriş yasağı almasını da beraberinde getirir.
Sınır Dışı Etme Nedenleri ve Yasal İtiraz Yolu
Bir yabancı hakkında deport kararı alınabilmesi için; vize veya ikamet süresinin ihlali, çalışma izni olmadan çalışma, kamu düzenini veya güvenliğini tehdit etme, terör örgütleriyle bağlantılı olma veya sahte belge kullanımı gibi somut gerekçeler bulunmalıdır. Karar, Valilikler tarafından verilir ve ilgili yabancıya veya avukatına tebliğ edilir. Tebliğden itibaren yabancı hakkında Geri Gönderme Merkezi’nde (GGM) idari gözetim kararı alınabilir.
Bu sürece karşı en etkili hak arama yolu Deport Kararının İptali davasıdır. Kararın tebliğinden itibaren 7 gün içinde İdare Mahkemesi’ne başvurulması gerekir. Bu davanın açılması, kural olarak sınır dışı etme işlemini yargılama sonuna kadar kendiliğinden durdurur (yürütmeyi durdurma etkisi). Ancak, terör örgütü üyeliği veya kamu güvenliği gibi kritik istisnalarda işlem durmayabilir ve Anayasa Mahkemesi’ne “tedbir” talepli bireysel başvuru yapılması gerekebilir.
Deport süreci, kişinin özgürlüğü ve seyahat hakkı ile doğrudan ilgili olduğu için sürelerin kaçırılmaması ve idari gözetim altındaki yabancı için “idari gözetim kararına itiraz” başvurusunun ayrıca yapılması kritik önem taşır.