Yabancılar hukuku, bir devletin ülkesine gelen, burada yaşayan veya çalışan yabancı ülke vatandaşlarının tabi olduğu kuralları ve sahip oldukları hakları düzenleyen hukuk dalıdır. Türkiye’de bu süreçler temel olarak 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu çerçevesinde yürütülür.
İkamet İzni, Çalışma İzni ve Sınır Dışı Süreçleri
Yabancılar hukukunun en temel konularından biri İkamet (Oturma) İzni işlemleridir. Türkiye’de vize süresinden daha uzun kalmak isteyen yabancıların; turistik, ailevi, öğrenci veya kısa dönem gibi kategorilerden birine başvurması gerekir. Eğer yabancı kişi Türkiye’de bir iş yerinde çalışacaksa, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’ndan Çalışma İzni alması şarttır; bu izin aynı zamanda ikamet izni yerine de geçer.
Hukuki uyuşmazlıklar genellikle “Sınır Dışı Etme” (Deport) kararları veya “Tahdit Kodları” (giriş yasağı) üzerine yoğunlaşır. Kamu düzenini tehdit ettiği veya yasal süresini ihlal ettiği gerekçesiyle hakkında sınır dışı kararı verilen bir yabancı, idare mahkemesine başvurarak bu kararın iptalini isteyebilir. Bu dava süreci, kural olarak sınır dışı işlemini durdurur.
Vatandaşlık ve Uluslararası Koruma
Yabancılar hukukunun bir diğer önemli ayağı ise Türk Vatandaşlığının Kazanılmasıdır. Bu; kesintisiz ikamet, Türk vatandaşı ile evlilik veya belirli yatırım şartlarının yerine getirilmesi (gayrimenkul alımı vb.) yoluyla gerçekleşebilir. Ayrıca, ülkesinde zulüm görme riski altında olan kişiler için uygulanan “Uluslararası Koruma” ve “Geçici Koruma” statüleri de bu hukuk dalının insani boyutunu oluşturur. Bu süreçlerde idari makamlarla yapılan yazışmalar ve sürelerin takibi, hak kayıplarını önlemek adına hayati önem taşır.